Twentse gemeenten worstelen met pensioengolf: hoe AI kan helpen bij het borgen van cruciale kennis

Hoe vergrijzing binnen het gemeentelijk apparaat leidt tot kennisverlies en waarom AI juist nu het verschil kan maken.

AI Academy Adwise AI Platform AI Discoverysessie

Maikel Veldhuis 27 januari 2026 4 minuten leestijd

De komende jaren nemen honderden ambtenaren in Twente afscheid vanwege pensioen. Deze ‘pensioengolf’ vormt een serieus knelpunt voor veel gemeenten: waardevolle kennis dreigt te verdwijnen, terwijl de instroom van nieuw personeel moeizaam verloopt. In deze blog kijken we hoe AI hier een oplossing voor biedt, en hoe wij gemeenten helpen dit gat te dichten.

Wat is de impact van de pensioengolf op gemeenten?

Het artikel van Tubantia laat zien dat gemeenten als Enschede, Almelo en Hengelo zich grote zorgen maken over de uitstroom van ervaren medewerkers. Door de vergrijzing dreigt jarenlange kennis en expertise verloren te gaan, precies op het moment dat de druk op de publieke sector toeneemt. En dit speelt niet alleen in Twente, ik, Maikel Veldhuis, zie deze uitdaging terug bij vrijwel alle gemeenten waar ik mee spreek.

Wat deze uitdaging extra complex maakt, is dat veel van deze kennis impliciet is: ze zit in hoofden, gewoontes, werkculturen. Een simpel overdrachtsdocument is vaak niet voldoende. Gemeenten zoeken naar manieren om deze kennis duurzaam vast te leggen, zodat nieuwe generaties ambtenaren niet opnieuw het wiel hoeven uit te vinden.

Hoe kan AI helpen bij kennisborging en continuïteit?

Artificial Intelligence biedt verrassend effectieve oplossingen om deze uitdaging aan te pakken. Vanuit Adwise Academy begeleiden wij al enkele jaren gemeenten in hun AI-transitie. Een belangrijke toepassing daarbij is het borgen van kennis via slimme AI-systemen die informatie vastleggen, structureren en toegankelijk maken voor toekomstige medewerkers.

AI-tools kunnen bijvoorbeeld automatisch documenten analyseren, patronen herkennen in werkprocessen, en zelfs simulaties maken van besluitvormingsprocessen op basis van historische data. Hierdoor blijft de kennis van vertrekkende collega’s beschikbaar en bruikbaar voor hun opvolgers.

Wat is het effect van ons partnership met Artific?

Om deze transitie te versnellen, zijn we als Adwise Academy een partnership aangegaan met Artific. Dit technologiebedrijf heeft een platform ontwikkeld waarmee gemeenten kennis op een slimme manier kunnen digitaliseren en activeren met behulp van AI. Wij helpen bij de uitrol en implementatie van dit platform binnen gemeentelijke organisaties.

En met succes! Inmiddels passen we deze aanpak toe bij meerdere gemeenten en zorgorganisaties. Zo creëren we digitale kennisbibliotheken die zichzelf verrijken, en zorgen we ervoor dat nieuw personeel direct toegang heeft tot relevante informatie, processen en best practices. Een concrete oplossing voor een abstract probleem.

Waarom is nú het moment om actie te ondernemen?

De tijd dringt. De uitstroom is al begonnen, en de arbeidsmarkt biedt niet de luxe om achterover te leunen. Gemeenten die nu investeren in AI-gedreven kennisborging en -overdracht, nemen een voorsprong in de strijd om talent en continuïteit.

Bovendien gaat het niet alleen om het opvangen van verlies. De inzet van AI opent ook nieuwe deuren: voor efficiëntere besluitvorming, betere dienstverlening, en slimmere beleidsontwikkeling. Wat begint als noodzaak, kan uitgroeien tot innovatiekracht.

Conclusie: Van kennisverlies naar kennisvoorsprong

De vergrijzing binnen het gemeentelijk apparaat is een feit, maar geen onoverkomelijk probleem. Met de juiste inzet van AI kunnen gemeenten niet alleen cruciale kennis behouden, maar ook slimmer, sneller en veerkrachtiger worden.

Werk je bij een gemeente en herken je deze uitdaging? Neem gerust contact met ons op voor een kop koffie en ontdek via hier hoe wij gemeenten ondersteunen bij kennisborging met AI.

Ontdek het Adwise AI Platform